Adana’da mayer cinsi limonda hasat 11 Eylül’de başladı. 21 Eylül’de ihracat tarihinin açıklanmasıyla birlikte üreticinin tarladaki hareketliliğinin artması beklenirken, özellikle Rusya ve Ukrayna hattındaki savaş nedeniyle yaşanan lojistik sorunlar piyasaya yansıdı.
Adana’da bu yıl yaklaşık 218 bin dönüm alanda limon üretimi yapılırken, sezon sonunda 710 bin ton civarında rekolte hedefleniyor. Ancak ihracat bağlantılarındaki sorun nedeniyle hasadın geçmiş yıllara kıyasla daha yavaş ilerlediği belirtiliyor.
En büyük pazar Rusya, sevkiyat yapılamıyor
Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, üreticinin şu anda en önemli sorununun alıcı bulmak olduğunu belirtiyor. Doğan’a göre limon hasat olgunluğuna ulaşmasına rağmen tarlalarda önceki yıllardaki yoğunluk görülmüyor.
Rusya’nın Adana limonu için en önemli pazarlardan biri olduğuna dikkat çeken Doğan, Karadeniz’deki gemi trafiğinin durmasının ihracatı doğrudan etkilediğini ifade ediyor. Karayoluyla sevkiyatın da mümkün olmaması nedeniyle üreticiler alternatif güzergahların açılmasını bekliyor.
İskenderun ve Mersin limanlarından Rusya’nın Saint Petersburg ve Leningrad bölgelerine alternatif deniz taşımacılığı yapılabilmesi için çalışmalar yürütüldüğü belirtilirken, söz konusu rotanın yaklaşık 17 günlük bir süre gerektirdiği aktarılıyor.
Üretici Ekim ayına umut bağlıyor
Adana’daki limon üreticileri için bir diğer kritik gelişmenin ise uluslararası piyasadaki rakip ürünlerin sezonunun sona ermesi olması bekleniyor.
Başta Avrupa ülkeleri olmak üzere bazı pazarlarda halen Arjantin ve Güney Afrika menşeli limonların bulunması, Türkiye’den yapılan ihracata yönelik talebi sınırlıyor. Sektör temsilcileri, bu ürünlerin eylül sonunda piyasadan çekilmesiyle birlikte ekim ayında Türk limonuna yönelik talebin artmasını bekliyor.
Polonya başta olmak üzere Avrupa ülkelerine ihracat devam etse de sektörün gözü özellikle Rusya pazarında. Rusya ve Ukrayna hattındaki sevkiyat sorununun çözülmesi halinde Adana limonunda ihracat temposunun yükselmesi bekleniyor.
Maliyet yükseldi, üreticinin hesabı zorlaştı
İç piyasada ise üretim maliyetlerindeki artış üreticinin fiyat beklentisini yükseltiyor. Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Doğan, tarladan çıkan limonun paketleme tesisine ulaşarak yeniden piyasaya sunulmasına kadar oluşan maliyetin kilogram başına yaklaşık 18-20 liraya ulaştığını belirtiyor.
Buna ürünün tarla fiyatı da eklendiğinde toplam maliyetin kilogram başına yaklaşık 28-30 lirayı bulduğu ifade ediliyor. Üreticiler, artan maliyetlere karşı ihracat pazarlarının genişlemesini ve ürünün değerinde satılmasını istiyor.
Üreticinin beklentisi destek
Sektör temsilcileri, ihracat sorunlarının çözülmesinin yanı sıra üreticinin maliyet yükünü hafifletecek desteklerin de devreye alınmasını talep ediyor. Bu kapsamda Tarım ve Orman Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı’ndan Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) desteği verilmesi isteniyor.
Adana’da limon hasadı sürerken üreticinin gözü şimdi hem Rusya hattının yeniden açılmasına hem de Avrupa pazarındaki talebin ekim ayıyla birlikte güçlenmesine çevrilmiş durumda.
