Yaşar, emeklilik yatırım fonlarında şu ana kadar herhangi bir likidite sorunu yaşanmadığını belirterek, BES katılımcılarında olağan dışı bir çıkış eğilimi görülmediğini söyledi.
Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 7 portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu 131 yatırım fonunu tasfiye sürecine almasının ardından gözler bu kez Bireysel Emeklilik Sistemi’ne (BES) çevrildi. Piyasadaki gelişmelerin emeklilik fonlarına ve milyonlarca katılımcının birikimlerine etkisi merak edilirken, Türkiye Sigorta Birliği (TSB) Başkanı Ahmet Yaşar’dan dikkat çeken bir değerlendirme geldi.
Yaşar, emeklilik yatırım fonları ile yatırım fonlarının hukuki ve teknik açıdan farklı yapılar olduğunu belirterek, BES fonlarının çok katmanlı gözetim ve denetim mekanizmaları altında bulunduğuna dikkat çekti.
“BES’te likidite sorunu oluşmadı”
Ahmet Yaşar, mevcut tabloda BES katılımcılarının aceleci karar vermesini gerektirecek bir durum görmediklerini ifade etti.
Emeklilik fonlarının emeklilik şirketleri tarafından kurulduğunu, katılımcıların birikimlerinin ise profesyonel portföy yönetim şirketleri tarafından yönetildiğini belirten Yaşar, sistemin geniş bir yapıya sahip olduğunu söyledi.
Yaşar, yaklaşık 400 emeklilik fonunun 353'ünün bankaların sahibi olduğu portföy yönetim şirketleri tarafından yönetildiğini aktardı.
Son dönemde piyasalarda görülen dalgalanmanın emeklilik fonları üzerindeki etkisinin sınırlı ve kısa süreli kaldığını belirten Yaşar, fon büyüklüklerinde kısa sürede yeniden artış görüldüğünü kaydetti.
BES fonlarında serbest fon bulunmuyor
SPK tarafından tasfiye edilen fonlar içerisinde en büyük payın serbest fonlara ait olduğunu belirten Yaşar, BES fonlarında ise bu fon türünün bulunmadığını söyledi.
BES portföylerinin farklı varlık sınıflarına dağıldığını ifade eden Yaşar, bu çeşitliliğin borsadaki kısa vadeli hareketlerin toplam fon büyüklüğü üzerindeki etkisini sınırladığını dile getirdi.
Takasbank'ın 21 Eylül tarihli verilerine göre emeklilik yatırım fonlarında kıymetli madenlerin payı yüzde 38, hisse senetlerinin payı yüzde 16, kamu borçlanma araçlarının payı yüzde 14 olarak gerçekleşti. Fon katılma payları, ters repo ve repo işlemleri yüzde 6, diğer alternatif yatırım araçları ise yüzde 20 pay aldı.
18,2 milyon kişi BES ve OKS’de
Yaşar, BES'in günlük veya haftalık piyasa hareketleri üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayarak sistemin temel özelliğinin uzun vadeli tasarruf olduğunu ifade etti.
Sektörün gözetim mekanizmalarına da değinen Yaşar, SPK ve Takasbank'ın yanı sıra Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) ile Emeklilik Gözetim Merkezi'nin (EGM) sistemin takibinde rol aldığını belirtti.
Fon Gözetim Platformu'nun da fonların izlenebilirliğini artırdığını kaydeden Yaşar, entegre veri paylaşımının olası hata ve suistimallerin daha erken tespit edilmesine katkı sağladığını söyledi.
EGM verilerine göre 21 Eylül itibarıyla BES ve Otomatik Katılım Sistemi'nde (OKS) toplam fon büyüklüğü 2 trilyon 621 milyar 854,9 milyon liraya ulaştı. Sistemdeki toplam katılımcı sayısı ise 18 milyon 278 bin 778 olarak kayıtlara geçti.
Yaşar, BES'in uzun vadeli tasarruf disiplini, fon çeşitliliği ve devlet katkısı olmak üzere üç temel unsur üzerine kurulu olduğunu belirterek, mevcut verilerin BES'te sistemik bir sorun veya likidite problemi yaşanmadığına işaret ettiğini ifade etti.
