Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (TÜRK-İŞ), her ay yayımladığı “Açlık ve Yoksulluk Sınırı” araştırmasının ağustos ayı sonuçlarını açıkladı. Araştırmada, dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi için yapması gereken asgari gıda harcamasının 37 bin 388,30 TL olduğu belirlendi.
Gıda harcamalarının yanı sıra konut, kira, ulaşım, eğitim, sağlık, elektrik, su, yakıt, giyim ve benzeri zorunlu giderler dikkate alındığında ise bir ailenin aylık toplam harcama ihtiyacı 121 bin 786 TL’ye yükseldi.
Bekâr çalışanın yaşam maliyeti 48 bin TL’yi geçti
TÜRK-İŞ hesaplamasında bekâr bir çalışanın aylık yaşama maliyeti de 48 bin 305,38 TL olarak kaydedildi.
Temmuz ayında 36 bin 939,87 TL olan açlık sınırı, ağustosta 448 TL’nin üzerinde artış gösterdi. Yoksulluk sınırı da aynı dönemde 120 bin 325,30 TL’den 121 bin 786 TL’ye çıktı.
Geçen yıl ağustosta ise açlık sınırı 27 bin 111,17 TL, yoksulluk sınırı 88 bin 309,98 TL seviyesindeydi.
Gıda harcamaları bir yılda yüzde 37,90 arttı
Araştırmanın dikkat çeken göstergelerinden biri de mutfak enflasyonu oldu. Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin temel gıda harcaması ağustosta aylık bazda yüzde 1,21 yükseldi.
Gıda fiyatlarındaki artış son 12 aylık dönemde yüzde 37,90’a ulaşırken, 12 aylık ortalama artış yüzde 40,33 olarak hesaplandı. Yılın ilk sekiz ayında ise gıda harcamalarındaki yükseliş yüzde 24,03 oldu.
Ağustos ayında TÜRK-İŞ Açlık Sınırı Endeksi 1404,24 seviyesine çıktı.
Et ve tavuk fiyatları yüksek seyrediyor
Gıda ürünleri içerisinde et, tavuk, balık, yumurta ve kuru bakliyat grubunda fiyatlar genel olarak yüksek seviyelerini korudu.
Dana kıyma ve dana kuşbaşı fiyatlarında sınırlı artış görülürken kuzu eti fiyatında bir miktar gerileme yaşandı. Tavuk eti fiyatı yükselirken balık fiyatlarında önemli bir değişiklik olmadı.
Yumurta fiyatlarında ise okulların açılmasına yaklaşılmasıyla birlikte artış gözlendi. TÜRK-İŞ, eğitim döneminin başlamasıyla tüketimde yaşanabilecek artış beklentisinin fiyatlara yansımış olabileceğine dikkat çekti.
Meyve ve sebzede fiyat düşüşü beklenenden sınırlı kaldı
Ağustos ayında meyve ve sebze fiyatlarında mevsimsel etkiler nedeniyle beklenen düşüşün gerçekleşmediği belirtildi.
Patates ve soğanın yüksek fiyat seviyelerini koruması özellikle kış hazırlığı yapan hanelerin bütçesini zorlayan unsurlar arasında öne çıktı.
Araştırmada 21 sebze ve 13 meyve olmak üzere toplam 34 ürünün fiyat hareketleri değerlendirildi. Sebzede ortalama kilogram fiyatı 113,23 TL, meyvede 150,77 TL olurken, meyve ve sebzenin genel ortalama kilogram fiyatı 119,41 TL olarak hesaplandı.
Ayçiçek yağı zamlanan ürünlerin başında geldi
Temel gıda ürünlerinde de farklı fiyat hareketleri görüldü. Ekmek fiyatı ağustosta değişmezken pirinç, un, makarna ve irmikte önemli bir hareket yaşanmadı. Bulgurdaki fiyat artışı ise dikkat çekti.
Yağ grubunda genel olarak yükseliş yaşanırken, en belirgin artış ayçiçek yağında görüldü. Margarin ve tereyağının yanı sıra zeytinyağı fiyatlarında da artış kaydedildi.
Çay fiyatlarındaki yükseliş eğilimi ağustos ayında da devam ederken baharat, ıhlamur ve tuzda önemli bir değişiklik olmadı. Bal ve reçel fiyatlarında da belirgin bir hareket görülmedi.
Hesaplama Ankara’daki fiyatlar üzerinden yapılıyor
TÜRK-İŞ’in araştırmasında dört kişilik ailenin beslenme ihtiyacı için bilimsel bir beslenme kalıbı kullanılıyor. Bu kalıbın Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümünden sağlandığı belirtiliyor.
Hesaplamalarda yetişkin erkek için günlük 3 bin 500, yetişkin kadın için 2 bin 300, 15-19 yaş grubundaki çocuk için 3 bin 200 ve 4-6 yaş grubundaki çocuk için 1.600 kalorilik beslenme esas alınıyor.
Konfederasyon, Ankara’da çalışanların yoğun olarak alışveriş yaptığı market ve semt pazarlarından ayda iki veya üç kez fiyat derliyor. Elde edilen veriler üzerinden dört kişilik ailenin asgari gıda harcaması hesaplanıyor.
TÜRK-İŞ’ten “yoksulluk sınırı” açıklaması
TÜRK-İŞ, araştırmada ortaya çıkan 121 bin 786 TL’lik yoksulluk sınırının doğrudan bir çalışanın alması gereken ücret olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.
Konfederasyona göre bu rakam, bir ailenin insan onuruna uygun yaşamını sürdürebilmesi için karşılamak zorunda olduğu toplam harcama düzeyini ve haneye girmesi gereken gelirin alt sınırını gösteren bir ekonomik gösterge niteliği taşıyor.
TÜRK-İŞ ayrıca araştırmadaki gıda harcamalarındaki değişimin resmi tüketici enflasyonuyla birebir aynı şekilde yorumlanmaması gerektiğine dikkat çekti. Çalışmanın temel amacının, özellikle dar gelirli hanelerin zorunlu ihtiyaçlarını karşılayabilmek için ihtiyaç duyduğu harcama seviyesini ortaya koymak olduğu belirtildi.
