İkinci el otomobil piyasasında araç arayan vatandaşların karşılaştığı risklerin başında kapora dolandırıcılığı geliyor. Özellikle piyasa değerinin altında gösterilen ilanlar, alıcıların dikkatini çekerken dolandırıcılar da bu ilgiyi fırsata çevirebiliyor.
Dolandırıcılık yönteminde temel amaç, alıcıyı aracı görmeden ve satıcının kimliğini doğrulamadan para göndermeye ikna etmek.
İlk adım: Gerçeğinden ucuz ilan
Dolandırıcıların en sık kullandığı yöntemlerden biri, piyasadaki benzer araçlara göre dikkat çekici şekilde düşük fiyatlı ilan hazırlamak.
İlanda aracın fotoğrafları, kilometresi, model yılı ve teknik özellikleri gerçek bir araca ait olabilir. Ancak ilanı veren kişi aracın gerçek sahibi olmayabilir.
Özellikle “acil satılık”, “şehir değişikliği nedeniyle”, “nakit ihtiyacından” gibi gerekçelerle düşük fiyat açıklanmaya çalışılabilir.
“Başka alıcı var” baskısı
Alıcı ilanla ilgilendiğinde dolandırıcılık sürecinin ikinci aşaması başlıyor.
Telefon veya mesajlaşma uygulamaları üzerinden iletişime geçen kişi, aracın çok sayıda taliplisi olduğunu söyleyerek alıcı üzerinde zaman baskısı oluşturabiliyor.
“Birazdan başka biri gelecek”, “Kapora gönderirseniz aracı size ayırırım”, “İlanı hemen kaldırırım” gibi ifadelerle alıcının aracı incelemeden ödeme yapması sağlanmaya çalışılıyor.
Buradaki amaç, alıcının “Bu fırsatı kaçırmayayım” düşüncesiyle normalde yapacağı kontrolleri atlamasını sağlamak.
Asıl hedef kapora
Dolandırıcının amacı çoğu zaman otomobili satmak değil, kapora adı altında para almak.
Alıcıdan belirli bir miktarın gönderilmesi isteniyor. Para gönderildikten sonra ise farklı bahaneler ortaya çıkabiliyor.
Satıcı telefonlara cevap vermeyebiliyor, mesajlara dönmeyebiliyor veya “işlem iptal oldu, paranızı yarın göndereceğim” diyerek süre kazanmaya çalışabiliyor.
Bazı vakalarda ise ikinci bir ödeme talep edilebiliyor.
Gerçek araç bilgileri kullanılarak sahte ilan hazırlanabiliyor
Kapora dolandırıcılığını daha tehlikeli hale getiren yöntemlerden biri de gerçek araç ilanlarının kopyalanması.
Dolandırıcılar başka platformlarda bulunan araçların fotoğraflarını ve teknik bilgilerini kullanarak farklı bir ilan oluşturabiliyor. Böylece karşıdaki kişi gerçekten satışta olan bir otomobille ilgilendiğini düşünebiliyor.
Ancak ilandaki araçla iletişim kurulan kişinin hiçbir bağlantısı olmayabiliyor.
Bu nedenle yalnızca otomobilin fotoğraflarına veya ilan bilgilerinin detaylı olmasına güvenmek yeterli değil.
Kapora göndermeden önce bu kontroller yapılmalı
Uzmanların ve tüketici güvenliği açısından temel yaklaşımın işaret ettiği en önemli nokta, araç görülmeden ve satıcının gerçek kimliği doğrulanmadan ödeme yapılmaması.
Alıcıların özellikle şu konulara dikkat etmesi gerekiyor:
- Aracı mümkünse bizzat görmeden kapora göndermeyin.
- Satıcının gerçekten ruhsat sahibi olup olmadığını kontrol edin.
- Araç sahibi ile ödeme yapılacak hesap sahibinin farklı olması halinde özellikle dikkatli olun.
- Piyasanın çok altında fiyat verilen ilanları sorgulayın.
- “Hemen para göndermezseniz başkasına satacağım” şeklindeki baskılara itibar etmeyin.
- Satış ve ödeme sürecini mümkün olduğunca güvenli ve kayıtlı kanallar üzerinden yürütün.
- Sadece WhatsApp yazışmalarına veya telefonda verilen sözlere güvenmeyin.
- İlan fotoğraflarının başka ilanlarda kullanılıp kullanılmadığını araştırın.
- Kapora adı altında istenen ödemenin hangi koşullarda iade edileceğini yazılı olarak netleştirin.
“Fırsatı kaçırıyorum” duygusu dolandırıcının en büyük kozu
Kapora dolandırıcılığında psikolojik baskı önemli bir rol oynuyor.
Alıcı, uzun süredir otomobil arıyorsa ve karşısına piyasanın altında bir fiyat çıkmışsa, aracı kaybetme korkusuyla hızlı karar verebiliyor.
Dolandırıcı da tam olarak bu noktadan yararlanıyor.
Gerçekten uygun fiyatlı bir otomobil bulmuş olmanız, ödeme yapmanız için tek başına yeterli bir neden değil.
Aracın kendisi, ruhsat sahibi, ilan bilgileri ve ödeme yapılacak kişi doğrulanmadan gönderilen para, alıcı açısından ciddi bir risk oluşturuyor.
Unutmayın: Otomobil değil, önce güven satın alın
İkinci el otomobil alımında düşük fiyat her zaman fırsat anlamına gelmiyor. Özellikle piyasa değerinin belirgin şekilde altında bulunan ve alıcıyı hızlı ödeme yapmaya yönlendiren ilanlar dikkatle incelenmeli.
Aracı görmeden, satıcıyı doğrulamadan ve güvenli bir satış süreci oluşturmadan kapora göndermeyin.
Çünkü dolandırıcı açısından hedef bazen otomobilin satılması değil, otomobili hiç göstermeden kaporanın alınması oluyor.
