Zirvede ortak savunma kapasitesinden savunma sanayii projelerine, terörle mücadeleden bölgesel güvenliğe kadar birçok başlık ele alınacak.
Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan’ın savunma ve güvenlik alanındaki iş birliğini yeni bir kurumsal çerçeveye taşıması amacıyla oluşturulan Mekke İttifakı’nda önemli bir aşamaya geçiliyor. Üç ülkenin dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarını bir araya getiren Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi, ilk toplantısını bugün İstanbul’da yapacak.
7 Ağustos 2026’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Pakistan Başbakanı Muhammed Şahbaz Şerif ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman tarafından imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, üç ülke arasında ortak caydırıcılığın güçlendirilmesini hedefliyor.
ÜÇ ÜLKEDEN ÜST DÜZEY KATILIM
İstanbul’daki toplantıda Türkiye’yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Selçuk Bayraktaroğlu temsil edecek.
Pakistan heyetinde Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı İshak Dar, Federal Savunma Bakanı Khawaja Muhammad Asıf ile Savunma Kuvvetleri Komutanı ve Kara Kuvvetleri Komutanı Mareşal Syed Asım Münir yer alacak.
Suudi Arabistan heyetinde ise Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan el Suud, Savunma Bakanı Prens Halid bin Salman bin Abdülaziz el Suud ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Fayyadh bin Hamed Al-Ruwaili bulunacak.
GÜNDEMİN MERKEZİNDE BÖLGESEL GÜVENLİK VAR
Toplantının ana gündem maddesini Ortadoğu ve çevresinde yaşanan güvenlik gelişmeleri oluşturacak. Hürmüz Boğazı çevresindeki ABD-İran gerilimi, Kızıldeniz’de deniz ulaşımına yönelik tehditler, İsrail’in bölgedeki faaliyetleri ve Gazze’deki barış sürecinin geleceği değerlendirilecek başlıklar arasında bulunuyor.
Türkiye ve Pakistan’ın, Suudi Arabistan öncülüğündeki Kızıldeniz güvenlik girişimlerine sağlayabileceği katkılar da görüşmelerde gündeme gelecek.
SAVUNMA SANAYİİ İÇİN YENİ İŞ BİRLİĞİ DÖNEMİ
Zirvenin dikkat çeken başlıklarından biri de üç ülke arasındaki savunma sanayii iş birliğinin geliştirilmesi olacak.
Ortak savunma projeleri, araştırma-geliştirme faaliyetleri ve üretim imkanlarının artırılması üzerinde durulması bekleniyor. Bunun yanı sıra üç ülkenin silahlı kuvvetleri arasındaki koordinasyonun geliştirilmesi, ortak tatbikat ve operasyon kabiliyetlerinin artırılması ile istihbarat ve lojistik alanlarında iş birliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.
Terörle mücadelede ortak kapasitenin geliştirilmesi de toplantının önemli gündem maddelerinden biri olacak.
NATO’NUN 5. MADDESİNE BENZER GÜVENLİK MEKANİZMASI
Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın en dikkat çekici unsurlarından biri, taraflardan birine yönelik saldırının tüm taraflara yönelik saldırı olarak değerlendirilmesini öngören güvenlik mekanizması.
Bu yönüyle anlaşma, NATO’nun kolektif savunma anlayışını hatırlatan bir güvenlik garantisi içeriyor. Ancak Mekke İttifakı’nın kendi kurumsal yapısı ve bölgesel hedefleri doğrultusunda şekillendirilmesi planlanıyor.
İTTİFAKIN KAPISI YENİ ÜLKELERE AÇILABİLİR
İstanbul’daki toplantıda yalnızca mevcut iş birliğinin değil, ittifakın gelecekteki yapısının da ele alınması bekleniyor.
Komitenin çalışma yöntemleri, daimi sekretaryanın işleyişi ve liderler düzeyindeki toplantıların takvimi üzerinde kararlar alınması planlanıyor. Anlaşma kapsamında ittifakın ilerleyen dönemde yeni ülkelere açılması da gündeme gelebilecek.
Bu kapsamda özellikle Mısır’ın olası katılımı dikkat çeken seçeneklerden biri olarak öne çıkıyor. Yeni üyelerin ittifaka dahil edilmesinde üç kurucu ülkenin ortak onayının esas alınması öngörülüyor.
SEKRETARYA SUUDİ ARABİSTAN’DA OLACAK
Mekke Ortak Savunma Anlaşması kapsamında oluşturulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi'nin daimi sekretaryasının Suudi Arabistan’da bulunması planlanıyor.
İstanbul toplantısının ardından üç ülkenin ortak savunma ve güvenlik alanında atacağı adımların daha somut bir takvime bağlanması bekleniyor. Böylece 7 Ağustos’ta siyasi düzeyde ortaya konulan ittifakın, savunma ve güvenlik alanlarında kurumsal bir yapıya dönüştürülmesi hedefleniyor.
