Ticaret Bakanlığı'nın Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nde yaptığı değişikliklerle; indirim kampanyalarından tüketici yorumlarına, sosyal medya fenomenlerinin reklamlarından yapay zekâ destekli içeriklere kadar birçok alanda yeni kurallar uygulanacak.
Yeni düzenleme ile tüketicilerin yanıltılmasının önüne geçilmesi ve dijital ticarette daha şeffaf bir yapının oluşturulması hedefleniyor.
İndirim hesaplaması değişiyor
Yönetmeliğe göre indirimli satışlarda "önceki fiyat" artık farklı şekilde hesaplanacak. Buna göre, bir ürünün indirim oranı belirlenirken, kampanyanın başladığı tarihten önceki 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınacak. Ayrıca değerlendirme, indirimin yapıldığı satış kanalındaki fiyat üzerinden gerçekleştirilecek.
Bu uygulamayla gerçeği yansıtmayan yüksek indirim algısının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Sahte tüketici yorumlarına sıkı denetim
E-ticaret sitelerinde yer alan ürün değerlendirmeleri ve puanlama sistemleri de yeni düzenlemenin kapsamına alındı.
İşletmeler, yayımlanan yorumların gerçekten ürünü veya hizmeti deneyimleyen tüketicilere ait olduğunu doğrulayacak sistemler kurmakla yükümlü olacak. Ayrıca yorumların hangi kriterlere göre sıralandığı ve yayımlandığı konusunda tüketicilere açık bilgilendirme yapılması gerekecek.
Böylece sahte yorumlar, manipülatif puanlamalar ve tüketiciyi yanıltabilecek uygulamaların önüne geçilmesi hedefleniyor.
Influencer reklamlarında şeffaflık zorunlu
Sosyal medya içerik üreticileri de yeni dönemde daha sıkı kurallara tabi olacak.
Yönetmelikte ilk kez "sosyal medya etkileyicisi" tanımı yer alırken, reklam amaçlı paylaşımların açık şekilde belirtilmesi zorunlu hale getirildi. Gizli reklam uygulamalarına karşı denetimlerin de güçlendirilmesi bekleniyor.
Yapay zekâ ile hazırlanan reklamlara yeni kriterler
Reklam sektöründe hızla yaygınlaşan yapay zekâ teknolojileri de düzenleme kapsamına alındı.
Yapay zekâ ile oluşturulan görsel, video ve ses içeriklerinin tüketiciyi yanıltmaması, gerçeğe aykırı algı oluşturmaması ve genel reklam ilkelerine uygun olması gerekecek. Şirketlerin yapay zekâ destekli reklam çalışmalarını bu çerçevede hazırlamaları istenecek.
Takviye edici gıdalarda yeni yaklaşım
Yönetmelikle birlikte takviye edici gıdalara yönelik karşılaştırmalı reklamlara ilişkin mutlak yasak kaldırıldı.
Ancak bu reklamların dürüst rekabet ilkelerine uygun olması, objektif kriterlere dayanması, ispatlanabilir bilgiler içermesi ve tüketiciyi yanıltmaması şart olacak.
Çevresel iddialar belgeye dayanacak
Yeni düzenleme, çevresel beyanlara ilişkin denetimleri de sıkılaştırıyor.
İşletmeler artık "çevre dostu", "karbon nötr", "geri dönüştürülebilir" veya "doğaya zarar vermez" gibi ifadeleri kullanırken bu iddiaları bilimsel, güncel ve doğrulanabilir verilerle desteklemek zorunda olacak.
1 Ağustos'ta yürürlüğe girecek düzenlemenin, özellikle e-ticaret, dijital reklamcılık ve sosyal medya pazarlaması alanında faaliyet gösteren işletmeler için önemli yükümlülükler getirmesi beklenirken, tüketicilerin daha şeffaf ve güvenilir bir alışveriş ortamına kavuşması hedefleniyor.
