Bu isimleri biraz yakından tanıyalım. Öncelikle Türkmenistan'ın kalkınmasında önemli adımlar atan Saparmurat Türkmenbaşı'ndan başlayalım. 

Saparmurat Türkmenbaşı Kimdir ?

19 Şubat 1940 tarihinde Aşkabat yakınlarında bulunan Gypjak kasabasında doğdu. Babası II. Dünya Savaşı sırasında öldürüldü. Ailesinin diğer fertleri ise 6 Ekim 1948 yılında meydana gelen Aşkabat depreminde hayatını kaybetti. Bunun üzerine önce yetimhaneye ardından da uzak aile fertlerinin yanına gönderildi. Leningrad Teknik Üniversitesi'nde enerji mühendisi olarak mezun oldu. Daha sonra Komünist Partisi'ne katılarak siyasete atıldı. 
1985 yılında da Türkmenistan Milletvekilleri Konseyi Başkanlığı'na tayin edildi. 13 Ocak 1990 tarihinde de Yüksek Sovyet Başkanlığı'nda göreve getirildi.

Cumhurbaşkanlık dönemi...
Saparmurat Türkmenbaşı, 27 Ekim 1990 günü yapılan seçimlerde Türkmenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı olarak göreve geldi.  Bu dönemde halka su, doğal gaz ve elektriğin ücretsiz olarak verilmesini sağladı. 22 Ekim 1993 tarihinde de kendisini Türkmenbaşı ('Türkmenlerin Başı) ilan etti. Bu tanımı o tarihten sonraki soyadı olarak kullandı.

Saparmurat Türkmenbaşı, 21 Aralık 2006 tarihinde geçirdiği kalp krizi sonucu yaşamını yitirdi.

Saparmurat Türkmenbaşı'ndan sonra devlet başkanlığı görevine gelen Gurbanguli Berdimuhammedov ise Türkmenistan'da bir çok ilke imza attı.

Gurbanguli Berdimuhamedov Kimdir ?

Gurbanguly Mälikgulyyewiç Berdimuhammedow 29 Haziran 1957 Babarab doğumlu, Göktepe Ahal Türkmen siyasetçi ve Türkmenistan'nın ikinci cumhurbaşkanıdır. Gurbanguli Berdimuhammedov; 1979 yılında Türkmen Devlet Tıp Enstitüsü'nün Diş Hekimliği Fakültesini bitirdi. Daha sonra Sağlık Bakanlığı'na bağlı kurumlarda çalıştı ve aynı zamanda Tıp enstitüsünde öğretim görevlisi olarak 1997 yılına kadar çalıştı.

1997 yılında Sağlık Bakanlığı görevine atandı. 2001 yılında Saparmurat Türkmenbaşı tarafından Devlet Başkan Yardımcılığı görevine getirildi ve aynı zamanda sağlık bakanlığı görevini de sürdürdü. Saparmurat Türkmenbaşı vefatı sonrası 21 Aralık 2006 cenaze töreni komisyon başkanı olarak seçildi aynı günde Türkmenistan meclisi kendisini geçici cumhurbaşkanı olarak seçti.

Berdimuhammedov; 26 Aralık meclis toplantısında 11 Şubat 2007 tarihinde yapılan cumhurbaşkanı seçimleri için aday gösterildi. Bu seçimlerde kendisiyle birlikte altı aday yarıştı. Berdimuhammedov, seçmenlerin % 99'unun oylamaya katıldığı seçimde oyların % 89,23'unu alarak kazandı. 14 Şubat 2007 gününde cumhurbaşkanı, yemin töreni sonrasında resmen görevine başlayarak Türkmenistan'ın ikinci devlet başkanı oldu. Görev süresi 5 yıldır. Yemin törenine Türkiye'den başbakan Recep Tayyip Erdoğan katıldı.

Gurbanguli Berdimuhamedov, geçtiğimiz günlerde Türkmenistan’da devlet başkanlık seçimini kazanan Serdar Berdimuhamedov'a başkanlık görevini devretti.



 

Ve Türkmenistan’ın yeni Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhammedov

Türkmenistan’da cumhurbaşkanlığı seçimini 72,97 oy ile Cumhurbaşkanı Kurbankulu Berdimuhammedov’un oğlu Serdar Berdimuhammedov kazandı. 

Türkmenistan’da 12 Mart’ta yapılan erken cumhurbaşkanlığı seçimlerinin sonuçları açıklandı. Merkez Seçimler ve Referandumlar Komisyonundan yapılan açıklamada, seçimlerin bayram ortamında geçtiği belirtilerek, toplam 3 milyon 460 bin 80 kayıtlı seçmenin yüzde 97,17’sinin seçim gününde oy kullandığı aktarıldı. Açıklamada, “Türkmenistan’ın seçim kanunun 76. Maddesi uyarınca ve Merkez Seçim Komisyonunun 14 Mart tarihli kararı temelinde oyların yüzde 72,97’sini alan Kabine Kurulu Başkan Yardımcısı Serdar Berdimuhammedov Türkmenistan’ın seçilmiş yeni Cumhurbaşkanı olarak tanındı. Türkmenistan Devlet Beden Eğitimi ve Spor Enstitüsü Rektör Yardımcısı Hıdır Nunnayev yüzde 11,09 oy ile ikinci, Marv Vali Yardımcısı Agadcan Bekmuradov ise yüzde 7,22 oy ile üçüncü oldu” ifadeleri yer aldı.

Serdar Berdimuhammedov kimdir?

Serdar Berdimuhamedov, 22 Eylül 1981’de Aşkabat’ta doğdu. İlk ve ortaöğrenimini bu şehirde tamamlayan Berdimuhamedov, Türkmen Ziraat Üniversitesi mühendislik-teknoloji bölümünden mezun oldu. Mezun olduktan hemen sonra Devlet Gıda Sanayisi Birliği Dış Ekonomik İlişkiler Departmanının farklı bölümlerinde başuzman olarak görev yaptı. 2008-2011'de Rusya Dışişleri Bakanlığı Diplomatik Akademisi Uluslararası İlişkiler Bölümünde eğitim alan Berdimuhamedov, bu dönemde Türkmenistan’ın Moskova Büyükelçiliğinde danışman oldu.

Berdimuhamedov, 2011-2013 yıllarında Cenevre'de Avrupa güvenliği konusunda eğitim aldı ve aynı dönemde Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi Türkmenistan Daimi Temsilciliğinde danışman olarak çalıştı. Dışişleri Bakanlığında Avrupa Ülkeleri Departmanı Bölüm Başkanı olan Berdimuhamedov, Dışişleri Bakanlığı Uluslararası Haber Departmanı Başkanı ve Türkmenistan Parlamentosu Yasama Komitesi Başkanı görevinde bulundu. Berdimuhamedov, Dışişleri Bakan Yardımcılığı görevinden sonra 2020'de Ahal vilayeti Belediye Başkanı olarak görev yaptı. 

Rusça ve İngilizce bilen Berdimuhamedov, son olarak Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcılığını yürüttü.

Ekovitrin olarak Serdar Berdimuhamedov'a yeni görevinde başarılar diliyor, Türkmenistan'ın kalkınmasında önemli bir rol üstleneceğine inanıyoruz. 

Türkiye ile Türkmenistan arasındaki ilişkiler...

Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla 27 Ekim 1991'de bağımsızlığını ilan eden Türkmenistan'ı ilk tanıyan ülke Türkiye oldu. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler 29 Şubat 1992'de tesis edildi ve Türkiye Aşkabat'ta büyükelçilik açan ilk ülke oldu. Ortak dil, din, tarihi ve kültürel değerlere sahip Türkiye ve Türkmenistan, dostluk ve kardeşlik ilişkilerini aradan geçen 30 yılda siyasi ve ticari iş birlikleriyle pekiştirdi.

Türkiye ile ilişkilere özel önem veren ilk Devlet Başkanı Saparmurat Niyazov, Devlet Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov göreve geldikten sonra ilk yurt dışı ziyaretlerini Türkiye'ye gerçekleştirdi.

Türkiye'den de Türkmenistan'a çok sayıda üst düzey ziyaret yapıldı.

Ticaret hacmi 226 kat arttı

İki ülke arasındaki ticari ve ekonomik ilişkiler 3 Aralık 1991'de Ankara'da yapılan Ticari ve Ekonomik İşbirliği Anlaşması ile başladı. Türkmenistan ile Türkiye arasındaki ticaret hacmi 1992'de 7,5 milyon dolar seviyesinde iken, 2021'de bu rakam 226 kat artarak 1,7 milyar dolara ulaştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 27-28 Kasım'da Aşkabat'ta düzenlenen Ekonomik İşbirliği Teşkilatının 15. Zirvesi'nde yaptığı konuşmada, Türkmenistan ile Türkiye arasındaki ticaret hacmini ilk planda 5 milyar dolara çıkarmayı hedeflediklerini açıkladı.Türk firmaları, Türkmenistan'da müteahhitlik alanında yaklaşık 50 milyar doları tutarında 1061 proje üstlendi.

Ekonomik İşbirliği Teşkilatı, İslam İşbirliği Teşkilatı, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı'na üye olan Türkmenistan ve Türkiye, tüm uluslararası platformlarda da birbirini destekliyor.