Karar’dan Büşra Akdaş’ın haberine göre, İzmit’te yaklaşık bin aracın bekletildiği, yıl sonuna kadar 1.500 araçlık yeni bir sevkiyatın daha planlandığı iddia edildi. Manisa’daki fabrika yatırımını durduran şirketin araçları hangi koşullarda ithal ettiği ise belirsizliğini koruyor.
Çinli otomotiv üreticisi BYD, Türkiye’deki fabrika yatırımı ve ithalat koşullarıyla yeniden gündemde. Karar’dan Büşra Akdaş’ın haberine göre, şirketin Atto 2 modelinden yüzlerce aracı, elektrikli otomobil ithalatına ilişkin yeni düzenleme yürürlüğe girmeden önce gümrükten çektiği öne sürüldü.
Elektrikli otomobil platformu Dolu Batarya’nın paylaştığı ve Zeyd Acar tarafından kaydedilen görüntülerde, Kocaeli’nin İzmit ilçesindeki bir otoparkta çok sayıda Atto 2 modelinin bulunduğu görüldü. Araçların yaklaşık bin adet olduğu iddia edilirken, yıl sonuna kadar 1.500 araçlık ikinci bir sevkiyatın da Türkiye’ye getirilmesinin planlandığı ileri sürüldü.
BYD tarafından söz konusu araçların ithalat tarihi, gümrük işlemleri ve yeni sevkiyat planına ilişkin resmî bir açıklama yapılmadı.
BYD’NİN İTHALAT KOŞULLARI TARTIŞMA KONUSU
Araçların İzmit’te görüntülenmesi, BYD’nin Türkiye’deki yatırım taahhütleri ve ithalat avantajlarına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Şirket, Temmuz 2024’te imzalanan anlaşma kapsamında Manisa’da yaklaşık 1 milyar dolarlık yatırım yapmayı ve yıllık 150 bin araç kapasiteli bir üretim tesisi kurmayı taahhüt etmişti. Ancak projede beklenen ilerlemenin sağlanamaması üzerine yatırım teşviklerinden yararlanma sürecinin askıya alındığı açıklanmıştı.
Daha önce BYD’nin yeni ithalat kotası alamadığı yönünde iddialar da gündeme gelmişti. Bununla birlikte, yeni kota verilmediği yönündeki iddialar, şirketin bütün araçlarının Türkiye’ye ithalatının yasaklandığı anlamına gelmiyor.
İzmit’te görüntülenen araçların hangi tarihte, hangi gümrük rejimi kapsamında ve hangi ithalat haklarından yararlanılarak Türkiye’ye getirildiği henüz açıklığa kavuşmadı. Bu nedenle sevkiyatın mevzuata aykırı olduğu yönünde kesin bir değerlendirme yapmak için yeterli bilgi bulunmuyor.
MANİSA YATIRIMI DURDURULDU, ÖNCELİK MACARİSTAN’A VERİLDİ
BYD’nin Türkiye’deki yatırım projesiyle ilgili belirsizlik, şirket yönetiminin Avrupa üretim stratejisine ilişkin açıklamalarıyla daha da belirginleşti.
Reuters’a konuşan BYD Başkan Yardımcısı Stella Li, Avrupa’daki üretim planlarında önceliğin Macaristan tesisinin devreye alınması olduğunu belirtmişti. Türkiye’deki fabrika projesinin durdurulduğuna ilişkin açıklamalar da yatırımın geleceğine dair soru işaretlerini artırmıştı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ise BYD ile imzalanan yatırım anlaşmasının yürürlükte olduğunu ve şirketin yükümlülükleri ile devlete sunduğu teminatların geçerliliğini koruduğunu bildirmişti. Bakanlık ayrıca yatırımın tamamlanmaması durumunda teşviklerin ilgili mevzuat ve taahhütler çerçevesinde geri alınabileceğine dikkat çekmişti.
BİN ARAÇ İDDİASI, İKİNCİ SEVKİYAT BEKLENTİSİ
BYD’nin kompakt SUV segmentindeki elektrikli modeli Atto 2’nin Türkiye’ye yeni sevkiyatı, aracın yeniden satışa sunulabileceği beklentisini de beraberinde getirdi.
Karar’ın haberinde aktarılan iddialara göre, İzmit’teki otoparkta yaklaşık bin araç bulunuyor ve yıl sonuna kadar 1.500 adetlik ikinci bir sevkiyatın daha gerçekleştirilmesi planlanıyor. Ancak araç sayısı ve ikinci sevkiyat takvimi şirket tarafından doğrulanmış değil.
Araçların bayilere ne zaman dağıtılacağı ve Türkiye’de hangi fiyatlarla satışa sunulacağı da henüz bilinmiyor.
BYD’nin yeni araçları hangi ithalat koşullarıyla Türkiye’ye getirdiği, mevcut kota haklarının kullanılıp kullanılmadığı ve sevkiyatın yatırım anlaşması kapsamındaki yükümlülüklerle nasıl ilişkilendirileceği ise yanıt bekleyen sorular arasında yer alıyor.
