Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak. Çocuk hesaplarında canlı yayın ve kişiselleştirilmiş reklam yasaklanırken ebeveynlere ekran süresi ve harcamaları kontrol etme imkânı sunulacak. Yeni düzenleme 1 Kasım’da yürürlüğe girecek.
Sosyal medya kullanımında çocukların korunmasına yönelik yeni dönem başlıyor. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik, 10 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Düzenlemeyle sosyal medya platformlarına yaş doğrulama, çocuklara özel hizmet sunma ve ebeveyn kontrol araçları sağlama yükümlülükleri getirildi.
Yönetmelik kapsamında sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış kullanıcılar ise yetişkin hesaplarından farklı, çocukların korunmasına yönelik özel kurallara tabi olacak.
Sosyal medya hesabı açarken e-Devlet doğrulaması yapılacak
Yeni düzenlemenin en önemli başlıklarından biri yaş doğrulaması olacak. Sosyal ağ sağlayıcıları, hesap oluşturma aşamasında kullanıcının yaşını e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak yaş doğrulama belirteciyle kontrol edecek.
Sistemde amaç, kullanıcının kimliğini sosyal medya platformuyla paylaşmadan yaş şartını sağlayıp sağlamadığını doğrulamak. Yaş doğrulama belirtecinin yalnızca yaş eşiğine ilişkin bilgiyi içermesi ve başka kişisel verileri ortaya çıkarmaması esas alınacak.
Yaşının 15’in altında olduğu belirlenen kullanıcıların yeni hesap açma talepleri kabul edilmeyecek. Mevcut hesaplar da doğrulama sürecinden geçirilecek.
Takvim belli oldu: Mevcut hesaplar için son tarih 31 Mart 2027
Düzenleme, sosyal medya kullanıcıları için aşamalı bir uygulama takvimi öngörüyor.
- 1 Kasım 2026: Yönetmelik yürürlüğe girecek ve yeni hesaplarda yaş doğrulama uygulaması başlayacak.
- 31 Mart 2027: Daha önce açılmış hesapların yaş doğrulama sürecinin tamamlanması için son tarih olacak.
- 15 yaş altı kullanıcılar: Yaş şartını karşılamadığı belirlenen kullanıcıların hesapları kapatılacak.
Böylece yalnızca yeni açılacak hesaplar değil, mevcut sosyal medya hesapları da yaş kontrolü kapsamına alınacak.
15-18 yaş grubunda sonsuz kaydırma dönemi sona eriyor
Yeni yönetmelik, 15 yaşını doldurmuş çocuklara yönelik hizmetlerde platformların tasarım ve kullanım özelliklerine de sınır getiriyor. Bunların başında, kullanıcıların içerikleri aralıksız biçimde kaydırarak tüketmesini sağlayan sonsuz kaydırma sistemi geliyor.
Çocuklara özgü hizmetlerde bu tür kesintisiz içerik akışlarına izin verilmeyecek. Böylece sosyal medya kullanımını sürekli hâle getiren tasarım özelliklerinin çocuk hesaplarında sınırlandırılması amaçlanıyor.
Bu yaş grubundaki kullanıcılar ayrıca canlı yayın açamayacak. Çocukların gelişimine zarar verebilecek içeriklere karşı filtreleme ve içerik öneri sistemleri de uygulanacak.
Çocuk hesapları gizli olacak, mesajlaşma sınırlandırılacak
Yönetmelik, çocukların sosyal medyadaki görünürlüğünü ve diğer kullanıcılarla iletişimini de sınırlandırıyor.
Yeni kurallara göre 15-18 yaş grubuna sunulan ayrıştırılmış hizmetlerde:
- Hesaplar varsayılan olarak gizli olacak ve herkese açık profil şeklinde sunulamayacak.
- Çocukların takip ettiği hesaplar ve takipçi listeleri diğer kullanıcılar tarafından görüntülenemeyecek.
- Çocuklar yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj alabilecek.
- Canlı yayın özelliği kullanılamayacak.
- Çocuklara kişiselleştirilmiş ticari reklam gösterilmeyecek.
- Çocukların gelişimini olumsuz etkileyebilecek içeriklere karşı filtreleme uygulanacak.
Bu önlemlerle çocukların tanımadıkları kişilerden mesaj almasının, hesaplarının geniş kitlelere açık olmasının ve kişisel bilgilerinin reklam amaçlı kullanılmasının sınırlandırılması hedefleniyor.
Ebeveynlere ekran süresi ve harcama kontrolü geliyor
Düzenlemeyle sosyal medya platformlarının ebeveyn kontrol araçları sunması da zorunlu hâle getiriliyor. Türkçe destekli ve kullanımı kolay olması öngörülen araçlarla aileler, çocuklarının hesaplarını daha yakından denetleyebilecek.
Ebeveynler çocuklarının hesap ve gizlilik ayarlarını kontrol edebilecek, sosyal medya kullanım sürelerini takip ederek sınırlandırabilecek. Ücretli üyelikler ve uygulama içi satın almalar gibi işlemler de ebeveyn iznine bağlanabilecek.
Çocukların kullanımına ilişkin raporların ebeveynlerle paylaşılması da düzenlemede öngörülen denetim araçları arasında bulunuyor. Böylece ailelerin yalnızca çocuklarının sosyal medyada ne kadar zaman geçirdiğini değil, ücretli hizmetleri nasıl kullandığını da takip edebilmesi amaçlanıyor.
Yaş doğrulamada kişisel verilerin korunması esas alınacak
Yeni sistemde yaş tespiti yapılırken kişisel verilerin korunması temel ilke olarak belirlendi. Yaş doğrulama belirtecinin kimlik bilgilerini sosyal medya platformlarına aktarmak yerine kullanıcının ilgili yaş sınırını karşılayıp karşılamadığını göstermesi öngörülüyor.
Yönetmelik, gerçeğe aykırı yaş beyanlarını ve doğrulama sistemini yanıltmaya yönelik girişimleri önleyecek teknik altyapının kurulmasını da şart koşuyor.
Yaş doğrulama işlemleri veya ilgili uygulamalarla ilgili başvuru ve itirazların yalnızca otomatik sistemlerle sonuçlandırılmaması, anlamlı bir incelemeye tabi tutulması da düzenlemede yer alıyor.
Sosyal medya platformları için yeni yükümlülük dönemi
1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek yönetmelik, sosyal ağ sağlayıcılarının çocuklara yönelik hizmetlerini yeniden düzenlemesini gerektirecek. Yaş doğrulama sistemlerinin kurulması, çocuklara özel hizmetlerin hazırlanması ve ebeveyn kontrol araçlarının sunulması platformların yerine getirmesi gereken yükümlülükler arasında bulunuyor.
Düzenlemeyle çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin yaş sınırının yanı sıra gizlilik, güvenlik, içerik tüketimi ve dijital harcamalar konusunda da daha sıkı bir çerçeve oluşturuluyor. Mevcut hesaplar için belirlenen 31 Mart 2027 tarihi ise platformların yaş doğrulama sürecini tamamlaması açısından kritik önem taşıyor.
