İki gün boyunca dünya liderlerini ağırlayan Türkiye, zirvede savunma sanayisinden diplomasiye, Avrupa Birliği ilişkilerinden küresel güvenliğe kadar birçok başlıkta dikkat çeken kazanımlar elde etti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, zirve sonrası düzenlediği basın toplantısında, Avrupa-Atlantik güvenliğinin kritik bir süreçten geçtiğini belirterek, Ankara'da yapılan zirvenin NATO'nun geleceğine yön verecek kararların alındığı tarihi bir buluşma olduğunu söyledi.
Savunma iş birliklerinde yeni dönem mesajı
Erdoğan, NATO içerisinde yük paylaşımının daha adil hale gelmesi gerektiğini vurgulayarak, Avrupalı müttefiklerin daha fazla sorumluluk üstleneceği yeni bir dönemin başladığını ifade etti. Türkiye'nin özellikle savunma sanayi alanındaki kısıtlamaların kaldırılması yönündeki talebinin zirve bildirgesine yansıdığını belirten Erdoğan, Avrupa Birliği'nin savunma projelerinde AB üyesi olmayan müttefiklerin de etkin şekilde yer almasının önemine dikkat çekti.
F-35 ve CAATSA konusunda olumlu sinyaller
Cumhurbaşkanı Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşmede F-35 programı ve CAATSA yaptırımlarının da gündeme geldiğini açıkladı. Erdoğan, Trump'ın F-35 konusunda olumlu yaklaşım sergilediğini ifade ederek, ABD'nin Türkiye'ye yönelik yaptırımlarının büyük ölçüde ortadan kalktığını söyledi.
Reuters muhabirinin S-400 ve F-35 ilişkisine yönelik sorusuna ise Erdoğan, "Bizi izlemeye devam edin" yanıtını verdi.
Çelik Kubbe için 24 milyar dolarlık kaynak
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin hava ve füze savunma kapasitesini güçlendirecek "Çelik Kubbe" projesine 24 milyar dolarlık ek kaynak ayrıldığını açıkladı. Erdoğan, NATO'nun yeni savunma hedeflerine ulaşabilmesi için müttefikler arasındaki teknoloji ve savunma sanayi kısıtlamalarının kaldırılması gerektiğini yineledi.
NATO Bildirgesi'nde dikkat çeken kararlar
Ankara Zirvesi sonunda yayımlanan bildirgede;
- NATO'nun kolektif savunma ilkesine güçlü vurgu yapıldı.
- "Birimize yapılan saldırı hepimize yapılmış sayılır" anlayışı yeniden teyit edildi.
- Rusya'nın oluşturduğu güvenlik tehdidine karşı ortak duruş yinelendi.
- Müttefikler, 50 milyar dolarlık yeni savunma tedarik projelerini duyurdu.
- Ukrayna için 2026 yılında 70 milyar avroluk askeri yardım ve eğitim desteği taahhüt edildi.
- İran'ın nükleer silah sahibi olmaması gerektiği vurgulanırken, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer serbestisine saygı çağrısı yapıldı.
Türkiye'nin zirvedeki diplomasi trafiği
Cumhurbaşkanı Erdoğan, zirve kapsamında ABD Başkanı Donald Trump'ın yanı sıra Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, İngiltere Başbakanı Keir Starmer, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ile ikili görüşmeler gerçekleştirdi.
İngiltere Başbakanı Starmer ile yapılan görüşmede iki ülke arasında Güvenlik ve Savunma Ortaklığı Belgesi imzalanırken, savunma sanayi, siber güvenlik ve terörle mücadele alanlarında iş birliğinin genişletilmesi kararlaştırıldı.
Savunma sanayisinde yeni fırsatlar
Zirvenin ardından Türkiye açısından öne çıkan başlıklar arasında;
- F-35 sürecinde yeni diplomatik temasların başlaması,
- CAATSA yaptırımlarında normalleşme beklentisinin güçlenmesi,
- KAAN savaş uçağı için motor tedarikine ilişkin engellerin aşılması yönünde olumlu gelişmeler,
- İngiltere ile savunma ortaklığının resmiyet kazanması,
- Kanada ile serbest ticaret görüşmelerinin başlaması,
- Almanya'nın Türk uzun menzilli füze sistemlerine ilgi göstermesi,
- Türk savunma sanayisinin yeni uluslararası iş birlikleri oluşturması yer aldı.
Ay Yıldız Karargâhı ilk kez NATO'ya açıldı
Ankara'da yapımı tamamlanan Ay Yıldız Müşterek Karargâhı da zirvenin önemli simgelerinden biri oldu. NATO Savunma Bakanları ilk kez karargâhta ağırlandı. Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, tesisin Türkiye'nin savunma kapasitesini ve kararlılığını simgelediğini belirtti.
Zirvenin renkli anları da gündem oldu
Liderlerin aile fotoğrafı çekimi sırasında Türkiye'nin daha önceki zirvelerde gösterdiği bayrak hassasiyeti nedeniyle bu kez ülkeleri temsil eden bayraklar yerine ülke isimlerinin kullanılması dikkat çekti.
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ndeki basın merkezinde yaşayan "Lokum" ve "Akkız" isimli kediler ise yabancı gazetecilerin yoğun ilgisiyle zirvenin sembollerinden biri haline geldi. Ayrıca Erdoğan ile Trump'ın toplantı öncesindeki samimi sohbeti ve liderler arasındaki protokol anları da uluslararası basında geniş yer buldu.